మాఘ మేళ Magh Mela
- Prasad Bharadwaj
- 1 day ago
- 2 min read

🌹 ప్రయాగ్రాజ్లో త్రివేణి సంగమం వద్ద 44 రోజుల పాటు ఘనంగా జరిగే "మాఘ మేళ" 🌹
🍀 సంగమ స్నానం..పుణ్యఫలాల సాధనగా విశ్వాసం - కల్పవాసం..కఠిన నియమాలతో ఆత్మశుద్ధి - సాధువుల సమాగమంతో ఆధ్యాత్మిక శోభ 🍀
ప్రసాద్ భరద్వాజ
🌹 The grand "Magh Mela" held for 44 days at the Triveni Sangam in Prayagraj 🌹
🍀 Bathing in the Sangam...a belief in attaining spiritual merit - Kalpavas...self-purification through strict observances - Spiritual splendor with the gathering of sadhus 🍀
Prasad Bharadwaj
ఉత్తర్ప్రదేశ్లోని ప్రయాగ్రాజ్ త్రివేణి సంగమంలో గతేడాది మహా కుంభమేళా జరగ్గా.. ప్రస్తుతం మరో మాఘ మేళా మొదలైంది. మొత్తం 44 రోజుల పాటు సాగే ఈ మాఘ మేళా.. పౌష పూర్ణిమ నుంచి మహాశివరాత్రి వరకు కొనసాగనుంది. ఈ ఉత్సవంలో కోట్లాది మంది భక్తులు సంగమ స్నానాలు ఆచరించనున్నారు. ఈ మాఘ మేళాకు విచ్చేసే భక్తుల కోసం యూపీ ప్రభుత్వం కట్టుదిట్టమైన భద్రత, రవాణా ఏర్పాట్లు చేసింది. కుంభమేళా స్థాయి ఆధ్యాత్మిక అనుభూతిని ప్రశాంతమైన వాతావరణంలో పొందాలనుకునే వారికి ఈ మేళా సరైన వేదిక అని సంబంధిత వర్గాలు చెబుతున్నాయి.
పవిత్ర త్రివేణి సంగమం వద్ద మాఘ మేళా 2026 అట్టహాసంగా ప్రారంభమైంది. జనవరి 3వ తేదీన పౌష పూర్ణిమ పుణ్యస్నానంతో మొదలైన ఈ ఆధ్యాత్మిక ఉత్సవం ఫిబ్రవరి 15వ తేదీన మహాశివరాత్రి వరకు మొత్తం 44 రోజుల పాటు కొనసాగనుంది. కుంభమేళాతో పోలిస్తే తక్కువ రద్దీ.. ప్రశాంతమైన వాతావరణంలో భక్తి పారవశ్యాన్ని పొందేవారికి ఇది ఒక చక్కని అవకాశంగా మారనుంది.
గంగ, యమున, అంతర్వాహిని అిన సరస్వతీ నదుల కలయిక అయిన త్రివేణి సంగమం వద్ద పవిత్ర స్నానం ఆచరించడం వల్ల పుణ్యం లభిస్తుందని భక్తుల నమ్మకం. మాఘ మేళా ప్రారంభ తొలి రోజు అయిన పౌష పూర్ణిమ నాడే సుమారు 21.5 లక్షల మంది భక్తులు సంగమ తీరంలో పవిత్ర స్నానాలు ఆచరించారు.
ఈ మేళాలో ఆరు ప్రధాన స్నాన దినాలు ఉన్నాయి. మకర సంక్రాంతి (జనవరి 14), మౌని అమావాస్య (జనవరి 18), వసంత పంచమి (జనవరి 23), మాఘీ పూర్ణిమ (ఫిబ్రవరి 1), మహాశివరాత్రి (ఫిబ్రవరి 15).. ఈ రోజుల్లో త్రివేణి సంగమంలో ఎక్కువమంది పుణ్య స్నానాలు ఆచరిస్తారు.
🌻 కుంభమేళాకు, మాఘ మేళాకు తేడా ఏమిటి? 🌻
ప్రతీ 12 ఏళ్లకు ఒకసారి అత్యంత భారీ స్థాయిలో జరిగేది కుంభమేళా. అయితే ఈ మాఘ మేళా మాత్రం ప్రతీ సంవత్సరం నిర్వహిస్తారు. కుంభమేళాలో ఉండే సాధువుల సమాగమం, దానధర్మాలు, హారతులు, ఆధ్యాత్మిక చర్చలు అన్నీ మాఘ మేళాలోనూ ఉంటాయి. కానీ కుంభమేళాతో పోల్చితే.. మాఘ మేళాలో భక్తుల రద్దీ కొంత తక్కువగా ఉండి.. ప్రశాంతంగా దర్శనం చేసుకునే వీలుంటుంది.
త్రివేణి సంగమంలో మాఘ మేళ వైభవంగా ప్రారంభమైంది. ప్రతి సంవత్సరం మాఘ మాసంలో నిర్వహించే ఈ పవిత్ర మేళకు దేశ నలుమూలల నుంచి భక్తులు, సాధువులు, సన్యాసులు తరలివస్తారు. ఫిబ్రవరి మాసంలో వచ్చే మహాశివరాత్రితో ఈ మేళ ముగియనుంది. గంగా, యమునా, సరస్వతి నదులు కలిసే ఈ పవిత్ర ప్రాంతం మాఘ మేళ సందర్భంగా ఆధ్యాత్మిక కాంతితో వెలుగొందుతోంది. నదీతీరాలు భక్తుల జయజయధ్వానాలతో, వేదమంత్రాల నాదంతో మారుమోగుతున్నాయి.
మాఘ మేళలో ముఖ్య ఆకర్షణగా నిలిచేది త్రివేణి సంగమంలో చేసే పవిత్ర స్నానం. గంగా, యమునా, అదృశ్యంగా ప్రవహించే సరస్వతి నదుల సంగమంలో స్నానం చేయడం వల్ల పాపాలు నశించి మోక్షం లభిస్తుందని భక్తుల ప్రగాఢ విశ్వాసం. ముఖ్యంగా మాఘ మాసంలో చేసే సంగమ స్నానానికి విశేష పుణ్యఫలం ఉందని శాస్త్రాలు చెబుతున్నాయి. అమావాస్య, పౌర్ణమి, ఏకాదశి వంటి ప్రత్యేక తిథుల్లో లక్షలాది మంది భక్తులు ఒకేసారి నదిలోకి దిగుతూ పవిత్ర స్నానాలు ఆచరిస్తున్నారు. ఈ దృశ్యం భక్తిని, ఆధ్యాత్మికతను ప్రతిబింబించేలా కనిపిస్తోంది.
మాఘ మేళలో మరో ప్రత్యేక ఆచారం 'కల్పవాసం'. నెలరోజుల పాటు నదీతీరంలో నివసిస్తూ కఠిన నియమాలు పాటిస్తూ జీవనం సాగించడమే కల్పవాసం. బ్రహ్మచర్యం, నియమిత ఉపవాసాలు, జపతపాలు, దానధర్మాలు వంటి ఆచారాలతో భక్తులు తమ జీవితాన్ని ఆధ్యాత్మికంగా మలుచుకుంటారు. కల్పవాసం ద్వారా ఆత్మశుద్ధి కలిగి, ఆధ్యాత్మిక ఉన్నతిని సాధించవచ్చని విశ్వసిస్తారు. దేశంలోని వివిధ ప్రాంతాల నుంచి వచ్చిన భక్తులు తాత్కాలిక ఆశ్రమాలు, గుడారాల్లో నివసిస్తూ ఈ వ్రతాన్ని ఆచరిస్తున్నారు.
మాఘ మేళ సందర్భంగా త్రివేణి సంగమ ప్రాంతం సాధువులు, మహానుభావుల సమాగమంతో ప్రత్యేక ఆధ్యాత్మిక శోభను సంతరించుకుంటోంది. వివిధ అఖాడాల నుంచి వచ్చిన సన్యాసులు ధ్యానం, ప్రవచనాలు, యజ్ఞయాగాలతో భక్తులను ఆధ్యాత్మిక మార్గంలో నడిపిస్తున్నారు. వారి సందేశాలు భక్తుల్లో నూతన ఉత్సాహాన్ని నింపుతున్నాయి. భజనలు, కీర్తనలు, హరికథలతో సంగమ ప్రాంతం నిత్యం పవిత్ర నాదంతో నిండిపోతోంది. మాఘ మేళ మొత్తం కాలంలో త్రివేణి సంగమం భక్తి, విశ్వాసం, ఆధ్యాత్మికతకు ప్రతీకగా నిలుస్తోంది. మహాశివరాత్రి నాటికి ఈ మేళ పరాకాష్టకు చేరనుండగా, భక్తులు ఈ పవిత్ర అవకాశాన్ని సద్వినియోగం చేసుకుని ఆధ్యాత్మిక శాంతిని అనుభవిస్తున్నారు.
🌹🌹🌹🌹🌹



Comments